Amsab-ISG en Vrede vzw lanceren de Prijs André De Smet, een aanmoedigingspremie voor wetenschappelijk onderzoek naar vredesproblematiek. André De Smet (1920-2008) was tientallen jaren het boegbeeld van de vredesbeweging. Onderaan dit artikel vindt u de afscheidsrede die Herman Balthazar schreef voor André. Voor een korte biografie: zie het artikel van Rik Hemmerijckx in Brood & Rozen, (2000)3.
Komen in aanmerking: afstudeerwerken over algemene vredesproblematiek en mondialisering in relatie met het vredesvraagstuk.
Uiterste indiendatum: 21 september 2011, Internationale Vredesdag.
Bekendmaking van de winnaar(s): 11 november 2011, Wapenstilstand.
Meer informatie is te bekomen via Dit e-mailadres is beschermd tegen spambots. U heeft Javascript nodig om het te kunnen zien.
REGLEMENT PRIJS ANDRE DE SMET
De Prijs André De Smet, genoemd naar de vredesactivist André De Smet, is een aanmoedigingspremie van Amsab-Instituut voor Sociale Geschiedenis vzw (Amsab-ISG vzw) en Vrede vzw voor wetenschappelijk onderzoek naar vredesproblematiek.
Artikel 1. Domein
Afstudeerwerken die bijdragen tot de kennis van de algemene vredesproblematiek en mondialisering in relatie met het vredesvraagstuk, komen in aanmerking voor de Prijs André De Smet.
Artikel 2. Prijs
De premie bedraagt € 250 per geselecteerd afstudeerwerk.
Artikel 3. Voorwaarden
• Enkel afstudeerwerken van het vorige of het lopende academiejaar komen in aanmerking voor de prijs.
• Werken die al een externe geldelijke prijs kregen, komen niet in aanmerking. De kandidaat verbindt zich ertoe Amsab-ISG vzw of Vrede vzw onmiddellijk op de hoogte te brengen als hij/zij voor het afstudeerwerk een externe geldelijke prijs ontving.
• Eenzelfde afstudeerwerk mag slechts eenmaal ingediend worden voor de Prijs André De Smet. Een persoon kan slechts eenmaal de Prijs André De Smet toegekend krijgen.
• In overleg met Amsab-ISG vzw en/of Vrede vzw kan een publicatie tot stand komen, gebaseerd op het ingediende werk.
• Beslist Amsab-ISG vzw en/of Vrede vzw de studie niet te publiceren, dan delen zij dat binnen de twee maanden na het toekennen van de premie mee.
• Bij het indienen staat de kandidaat garant voor de authenticiteit van het werk. Het werk zal worden gecontroleerd op originaliteit.
• Amsab-ISG vzw en Vrede vzw vergoeden op geen enkele wijze de kosten die aan de kandidatuurstelling verbonden zijn.
• Met het aanvaarden van de premie verklaart de onderzoeker zich akkoord met dit reglement
Artikel 4. Deelnemen
Kandidaturen voor de Prijs André De Smet moeten Amsab-ISG vzw of Vrede vzw ten laatste op 21 september 2011 bereiken.
Dit kan door het eindwerk per post te sturen naar Amsab-ISG vzw, t.a.v. Geert Van Goethem, Bagattenstraat 174, 9000 Gent.
De kandidaat voegt bij het afstudeerwerk ook een samenvatting van het onderzoek van maximaal 300 woorden. Amsab-ISG vzw en Vrede vzw zijn niet verantwoordelijk voor verloren gegane, verkeerd geadresseerde, laattijdige of onvolledige kandidaturen.
Artikel 5. Selectieprocedure en toekennen van de Prijs André De Smet
• De jury maakt op 11 november 2011 bekend welke studies een premie toegekend krijgen. Er kunnen jaarlijks meerdere premies uitgereikt worden. De jury is niet verplicht elk jaar een premie toe te kennen. In dat geval wordt het saldo overgedragen naar het volgende werkingsjaar.
• De jury van de Prijs André De Smet bestaat uit twee vertegenwoordigers van Amsab-ISG vzw, een vertegenwoordiger van Vrede vzw en een vertegenwoordiger van de familie van André De Smet.
• De beslissing van de jury is onbetwistbaar.
• De laurea(a)t(en) word(en) bekendgemaakt op 21 september, Internationale Vredesdag.
Artikel 5
De organisatoren zullen zo veel mogelijk ruchtbaarheid geven aan de Prijs André De Smet, onder meer via de pers, websites, nieuwsbrieven, de tijdschriften Brood & Rozen en Vrede,flyers …
Meer informatie is te bekomen via Dit e-mailadres is beschermd tegen spambots. U heeft Javascript nodig om het te kunnen zien.
Geïnteresseerden kunnen ook bijdragen middels een financiële ondersteuning op rekeningnummer 123-6105500-65 van AMSAB-ISG met vermelding Fonds André De Smet. Elke bijdrage boven de € 30 is fiscaal aftrekbaar.
Neem daarvoor contact op met:
Chantal De Smet en Merel De Smet | Nieuwland 48 | 9000 Gent
Parijs, 23 juli 1920 – Oostende, 16 januari 2008
Afscheidsplechtigheid funerarium Nuytten
23 januari 2008
Afscheidsrede door Herman Balthazar
André De Smet, Parisien-Aalstenaar-Oostendenaar en wereldburger, is heen gegaan na een te lang en te lelijk gevecht met fysiek onvermogen, een onvermogen dat helemaal haaks stond op de mens, de bezige mens, de betrokken en militante mens André De Smet.
Op James Ensors meest beroemde schilderij – De intrede van Christus in Brussel in 1888 – staat Pietje de Dood vooraan in een grandioze, tumulueuze en opstandige stoet. Pietje de Dood, een Oostendenaar zoals de gemaskerde ziel van Ensor zelf, heeft André meegenomen. Laat ons maar dromen dat hij zijn stadsgenoot André een plaats heeft gegeven in die stoet, misschien als één van de dragers van de grote spandoek 'Vive la Sociale'. In de kleurenpracht van de carnavaleske en groteske massa dansen de karikaturen van de gevestigde bourgeoisorde, die in angst een strijdende arbeidersbeweging zag opdoemen.
André is in die strijdende arbeidersbeweging ontstaan, daar ligt zijn ideologisch DNA.
Lieve Chantal en lieve Merel [respectievelijk dochter en kleindochter van André], jullie die ook draagster zijn van dit DNA, schrijf zo vlug mogelijk zijn grote verhaal dat begon op 23 juli 1920 in Parijs. Zijn vader, schrijnwerker en anarcho-syndicalist, beleefde er de verscheurende momenten van een arbeidersbeweging, die deels de zijde koos van de bolsjevistische Oktoberrevolutie, de zijde waar ook de jonge militant André zijn plaats en zijn rol zou zoeken.
Zijn eigen grote verhaal zou starten in die zo aparte arbeidersstad Aalst, waar hij als tweejarig jongetje kwam wonen en er opgroeide. Niet Ensor, maar Louis Paul Boon hebben we hier nodig om de sfeer van de Aalsterse straten en de mensen op te snuiven en om te begrijpen hoe communistisch militantisme er een bijzonder aura had. En André, samen met zijn broer Raymond, zou er vanaf 1937-1938 een deel van zijn. Hij zou er het solidariteitslied van Bertold Brecht en Hans Eisler leren: 'Voorwaarts en niet vergeten, wat maakt ons zo sterk in de strijd. Bij hong'ren en bij eten: Voorwaarts! En niet vergeten, de solidariteit!'
Trouw en solidariteit heeft André's persoonlijkheid onbreekbaar getekend. André de ijverige en attente autodidact, die op 14-jarige leeftijd de reguliere school verliet, maar zijn leven lang in grote intellectuele honger heeft bijgeleerd.
Zoals voor alle communistische militanten is de Tweede Wereldoorlog van een diep ingrijpende betekenis geweest. José Gotovitch schreef in zijn meesterlijk boek 'Du Rouge au Tricolore': 'Communisme et résistance, résistance communiste: aujourd'hui que disparaissent peu à peu ceux qui arborèrent avec fierté ces étendars en même temps que s'éteignent les motivations qui furent les leurs, quelle place gardent encore et garderont ces mots dans notre mémoire collective?'
Wijze woorden, zeer toepasselijk op de rol van André in dat collectieve geheugen. Zijn rol en deze van zijn trouwe kameraad-koerierster Joanna Provoost, Jeanneke, zijn grote liefde, zijn trouwe levensgezellin, die ons helaas al vele jaren geleden ontviel.
André en Jeanneke zijn na de oorlog als trouwe partijsoldaten naar Oostende verhuisd en het is in Oostende dat zij hun sterke sporen hebben nagelaten. Het is hier, in dat kleine maar toch zo echt stedelijke Oostende dat ik André heb leren kennen op het einde van mijn studententijd. Het waren de jaren van een nieuw ontluikende vredesbeweging in de ijzige sfeer van een Koude Oorlog; die ons in een escalatie van nucleaire terreur meesleurde en die alle andere wereldproblemen, deze van de dekolonisatie, deze van een groeiend besef over armoede en onrechtvaardigheid in de Derde Wereld overheerste.
André en Jeanneke waren in de weekdagen, van dinsdag tot vrijdag, steenhard werkende middenstanders, die verse vis verkochten in Wallonië. In de lange weekends waren zij in Oostende en op vele andere plaatsen even hard werkende militanten voor de B.U.V.V, de Belgische Unie voor de Verdediging van de Vrede, de Belgische tak van de door Moskou geleide Wereldvredesraad.
Het front van de pacifisten groeide aan en ze kwamen uit vele politieke en levensbeschouwelijke hoeken. Het waren de jaren van de Anti-Atoommarsen en nadien van de Anti-Rakettenbeweging en later van weer andere ontwikkelingen, thema's en vraagstellingen van een vredesbeweging, die één van de componenten werd van een nieuw en andersglobalistisch front.
André bleef er, zolang hij kon, één van de hoofdrolspelers in: een charmante en loyale militant, een minzame en attente vriend, een cultureel zeer begaafde autodidact, vooral ook en steeds meer een open en luisterend man. Of hij, wanneer hij, hoe hij ging twijfelen aan zijn eigen communisme, heb ik eigenlijk nooit geweten. Hij was waarschijnlijk al zeer vroeg in zijn eigen rangen een hors-catégorie. Hij was een soldaat van de wereldvrede, die geen generaals en bevelen meer nodig had. Blijf daarom in ons collectief geheugen en blijf in ons hart André. Hou de spandoek 'Vive la Sociale' vast. Ensors doek hangt nu in het poepsjieke Paul Getty museum in Los Angeles. Dat men daar maar oplette voor jou.
Vaarwel André.
Herman Balthazar
