NR 438
april
mei
juni
2016

Editoriaal

Na Afghanistan, Libië en Irak, nu Syrië

Het federale kernkabinet besliste midden mei dat de Belgische F-16's vanaf juli Syrië zullen bombarderen. Daarmee schrijft de regering zich verder in, in de contraproductieve 'oorlog tegen de terreur' en verheft ze de kwaal tot recept.

De Islamitische Staat (IS) heeft ons aangevallen met de aanslagen van 22 maart, dus moeten we keihard terugslaan, zo klinkt het. Nochtans zijn het net de buitenlandse militaire ingrepen in het Midden-Oosten die onze veiligheid en die van de plaatselijke bevolking in gevaar brengen. Bombarderen is een recept dat al meer dan een decennium zonder succes toegepast wordt in de regio en alleen maar geleid heeft tot meer instabiliteit. Het gaat bovendien om een PR-geschenk voor IS dat het Westen luidkeels kan beschuldigen van het vermoorden van moslims, een ideaal rekruteringsargument. Na elke terroristische aanval trappen de Westerse landen die erdoor getroffen worden met open ogen in de val. Ze schroeven de buitenlandse bombardementen drastisch op, maken veel burgerslachtoffers en bevestigen op die manier de propaganda van IS, dat de haat ten opzichte van het gewelddadige Westen in de regio oppompt en gebruikt om haar netwerk uit te breiden. De les moet nochtans zijn dat de oorlogen in Afghanistan, Irak en Libië net de voedingsbodem hebben geleverd voor extremistische gewelddadige terreurgroepen als IS.

Militair ingrijpen

Dat de militaire betrokkenheid van Europese landen in het Midden-Oosten ze net tot een doelwit maakt van extremistische organisaties zoals IS is geen geheim. Na de aanslagen van Parijs werd in het opeisingscommuniqué van IS specifiek meegedeeld dat ze een vergelding waren voor de betrokkenheid van Frankrijk bij de bombardementen tegen IS in Syrië en Irak. Ook de daders van de aanslagen in Brussel vonden een rechtvaardiging in de participatie van België aan de coalitie die bombardeert in Irak. Vreemd genoeg focussen politici en de media louter op de religieuze justificaties van terroristen. Het feit dat ze in hun opeisingen even hard hameren op de Westerse inmenging in de moslimwereld wordt bijna vakkundig genegeerd en er worden al zeker geen beleidsmatige conclusies uit getrokken, integendeel. De geschiedenis van gewelddadige Westerse militaire inmenging in de Arabisch-islamitische wereld -die niet te ontkennen valt- gaf ook vuur en justificatie aan de praktijken van Osama bin Laden en zijn volgelingen. Buitenlandse militaire ingrepen speelden een cruciale rol in de destabilisering van het Midden-Oosten, met als recentste voorbeeld Libië dat sinds de bombardementen van de NAVO volledig ten prooi is gevallen aan een niets ontziende chaos en wetteloosheid. Gooi daar nog eens de voortdurende wapentoevoer naar de regio aan toe (ironisch genoeg vooral vanuit de Verenigde Staten en Europa) en je krijgt een dodelijke cocktail.

Gaan bombarderen in Syrië om te voorkomen dat er nog aanslagen gepleegd zouden worden in Europa, gaat volledig voorbij aan het feit dat de daders van terroristische aanslagen in het Westen doorgaans ‘homegrown’ zijn. Ook de zelfmoordterroristen van de aanslagen in Brussel zijn geboren en getogen in België. Ze stonden bekend bij de politie omwille van criminele activiteiten, niet omwille van hun jihadistische sympathieën. Dit bevestigt trouwens wat een aantal terrorisme-experten al een tijdje suggereert, nl. een groeiende band tussen terrorisme en criminele milieus. Ook bij de plegers van de Franse aanslagen zien we een gelijkaardig patroon waarbij delinquente jongeren totaal geradicaliseerd uit de gevangenis komen. Wordt de strijd tegen het terrorisme momenteel op het verkeerde continent gevoerd? De regering bespaart in eigen land op departementen die juist noodzakelijk zijn in de preventieve strijd tegen de terreur, terwijl ze miljoenen verkwist aan een luchtoperatie waarvan op voorhand geweten is dat ze contraproductief en gevaarlijk is voor de veiligheid van mensen hier en ter plaatse.

Internationaal recht

De beslissing van het kernkabinet is ook problematisch omdat ze in overtreding is met het internationaal recht. De VN-Veiligheidsraad heeft geen mandaat gegeven voor een militaire actie. Resolutie 2249 roept weliswaar op om alle noodzakelijke maatregelen te nemen, maar doet geen beroep op Hoofdstuk VII van het VN-Handvest dat het gebruik van militaire middelen toestaat. Er is ook geen sprake van 'zelfverdediging' want de aanslagen in Brussel werden niet uitgevoerd door Syrië maar door Belgische staatsburgers die zichzelf associëren met een terreurgroep die oorlog voert in Syrië. België trekt niet alleen ten oorlog zonder VN-mandaat, maar ook zonder enig parlementair debat – toch het minste wat men zou kunnen verwachten in een democratie.

Met de Belgische luchtoperatie boven Syrië begeeft onze regering zich in een uitermate complex conflict. Het militaire incident tussen Rusland en Turkije heeft getoond dat dit tot gevaarlijke confrontaties kan leiden met andere militaire partijen. Aan de beslissing om te bombarderen in Syrië zit ook een politiek opportunistisch luchtje. Momenteel zitten we middenin de procedure voor de vervanging van de Belgische F-16-gevechtsvliegtuigen. Hoe meer onze regering kan aantonen dat deze gevechtsvliegtuigen een gebruikswaarde hebben, hoe overtuigender het moet overkomen bij de publieke opinie dat deze miljardeninvestering noodzakelijk is – miljarden die veel nuttiger besteed zouden kunnen worden.

Tijdschrift 438 -  2016

Artikels in dit nummer

Congo, 'le glissement' van Kabila
Artikel

Trekken de Congolezen op 27 november 2016 naar de stembus? Geloof het maar niet. Als u toevallig stemgerechtigd bent, schrap dan gerust die datum in uw agenda en plan die zondag iets anders.

ma 13 jun 2016 - Guy Poppe
Mitteleuropa: Polen
Artikel

Poolse opposanten zijn in mei massaal op straat gekomen in een reactie tegen het autoritair rechts beleid van de reactionaire Poolse regering. Het KOD, Comité voor de Verdediging van de Democratie, kreeg op 7 mei ongeveer een kwart miljoen mensen bijeen om hun “gehechtheid aan de Europese waarden” te uiten.

ma 13 jun 2016 - Freddy De Pauw
Wapenleveringen aan Saoedi-Arabië: medeplichtigheid aan oorlogsmisdaden?
Artikel

Is een regering die wapens verkoopt - en militaire steun biedt - aan Saoedi-Arabië schuldig aan oorlogsmisdaden in Jemen? De vraag stelt zich in verschillende Westerse landen nu Saoedi-Arabië daar zwaar betrokken is bij een gewapend conflict.

wo 30 Mar 2016 - Christophe Stiernon
© vrede vzw 2016 - website by